21/02/24

Día de Rosalía 2024

O 23 de febreiro celébrase o Día de Rosalía de Castro, coincidindo co aniversario do nacemento da autora. Un ano máis, no centro aproveitamos para homenaxear a Rosalía e gozar da súa obra.

Podedes coñecer máis sobre Rosalía de Castro vendo o filme Contou Rosalía, dirixido por Zaza Ceballos e estreado en 2018, que trata sobre a vida da poeta en Madrid. Premede aquí para ver o tráiler da película.


Para saber máis sobre a celebración do Día de Rosalía podes consultar o sitio web da Casa Museo de Rosalía de Castro premendo aquí. Este sitio web vén de incorporar, unha visita virtual á casa de Rosalía, que podedes ver premendo aquí

Se o que vos apetece é unha andaina, podedes facer a ruta cultural As pegadas de Rosalía. Esta ruta ten como obxectivo achegar a vida de Rosalía a toda a poboación.

Ao longo desta ruta cultural, baseada no percorrido deseñado polo intelectual Avelino Abuín de Tembra, poden visitarse os lugares emblemáticos da vida e do legado literario de Rosalía de Castro. 

Se queres saber máis sobre esta ruta podes ir ao sitio web oficial da ruta e tamén premer aquíaquí aquí.



Deixámosvos unha ligazón a un tráiler da curtametraxa A rosa incandescente, de Anxos García, que se estreou en febreiro de 2022:


E de lectura de poesía a poesía musicada, propoñémosvos unha escolma de versións musicadas de poemas de Rosalía de Castro na que hai unha gran variedade de estilos:

Mallou: Os bos amores

 
Sabela: Negro caravel

Amancio Prada: Adiós ríos, adiós fontes


Carlos Núñez e Luz Casal: Negra sombra


Abe Rábade e Guadi Galego: A xustiza pola man


Narf e Uxía: Bos amores


Nayla Shami: Camiño branco (versión de Dende aquí vexo un camiño)

Evoeh: Ora, meu neniño, ora


Dioivo: Sempre pola morte esperas

20/02/24

Día internacional da muller e a nena na ciencia

 O 11 de febreiro celébrase o  Día internacional da muller e a nena na ciencia, pestablecido pola ONU en 2015, que promove a igualdade na ciencia, é dicir, o aproveitamento do talento de toda a poboación. Isto é de vital importancia nunha época na que a Ciencia e a Tecnoloxía son decisivas para atopar solucións a moitos dos retos aos que se enfronta a humanidade, tales como a crise enerxética, medioambiental, alimentaria ou financeira.

Podedes consultar diferentes iniciativas relacionadas con esta data no blog de Bibliotecas escolares de Galicia premendo na imaxe.


No noso instituto, diferentes alumnas do Club de Ciencias, levaron a cabo tres xornadas de Tertulias científicas nos recreos. Nesas tertulias as rapazas representaron ás científicas: Marie Curis, Hedy Lamarr, Jill Tarter, Zhenyi-Wang, Jane Goodal e May-Britt Moser.

As tertulias científicas tiveron un gran exito de público, coa biblioteca completamente ateigada. Moitos parabéns ás alumnas polo excelente traballo!



Para conmemorar esta data a Universidade de Santiago de Compostela (USC) organiza diferentes actividades das que podedes informarvos nesta ligazón e organiza tamén unha masterclass sobre física de partículas dirixida a alumnas de 1º de bacharelato.


A Unidade de Divulgación Científica e Cultural da Universidade da Coruña disponibiliza un audiovisual para alumnado de educación secundaria no que participaron investigadoras desa universidade. As investigadoras  dan coñecer dun xeito sinxelo e próximo a súa traxectoria científica e vital e relatan os seus logros profesionais, así como anécdotas co obxecto de incentivar a curiosidade pola profesión investigadora e científica.

Ata o 31 de marzo de 2024 podedes participar visualizando os audiovisuais, gravándovos facendo unha pregunta sobre o documental e enviándoo para a través desta ligazón.

Entre quen participe realizarase un sorteo para visitar algún dos centros do Parque Tecnolóxico da Universidade da Coruña. Animádevos a participar.

Hai moitas iniciativas levadas a cabo por mulleres científicas que poden ser do voso interese, como a canle de Youtube Deborahciencia ou a sección en Twich Balea Vermella.

14/02/24

Patrimonio no faiado IV

 Os alumnos e alumnas de 1º ESO e 4º ESO investigar sobre obxectos que teñen un valor sentimental para a súa familia e documentaron un valioso patrimonio histórico. Nalgúns casos os alumnos e alumnas aumentaron a súa comprensión  sobre obxectos que xa coñecían e noutros descubriron por primeira vez a orixe e o valor de elementos que ignoraban que existían ou que levan vendo a diario sen percatarse do moito que dicían sobre a historia da familia e como se integraban na historia global.

Esta actividade foi realizado ao abeiro do programa Educación patrimonial, do Plan Proxecta, e tamén do PFPP Redes de cooperación para a memoria democrática e os dereitos humanos. O traballo tamén se realizou no marco do programa Polos creativos.

Deixámosvos unha mostra do patrimonio recuperado e invitámosvos a visitar o Museo virtual KaleidoScapes para coñecer o resto da investigación. Moitos parabéns polo traballo!



Este letreiro era da barbería do meu avó. O establecimento abriu en 1917 en Noia, unha vila costeira galega.

Manuel Seijas non tivo unha infancia doada. Os seus pais morreron moi cedo e tivo que criarse cun cura. Aos 25 anos decidiu abrir o seu propio negocio, para poder gañar algúns cartos e manter a súa nova familia, porque ese ano casou. O cura co que se criara ofreceulle unha profesión así como contactos que axudaran a que o seu negocio tivese éxito. O meu avó estivo ao mando do negocio durante case 70 anos, despois dos que o seu fillo continuou co negocio familiar durante outros cinco anos.

Cando pechou a barbería, a neta de Manuel (a miña nai) herdou o sinal para manter a memoria histórica familiar e lembrar que para acadar os teus soños o traballo duro é máis importante que o diñeiro.

Xoan Seijas, 4º ESO A.

Esta maquina de escribir, foi mercada no ano 1910 polo meu tataravó, Jose María López Blanco, nunha das suas estancias en Cuba. 

A máquina foi feita en Estados Unidos e por tanto non ten a letra "Ñ". Viña na súa maleta orixinal de coiro, pero a día de hoxe non se conserva xa que estaba moi estragada. 

Álvaro López, 1º ESO A.


Este obxecto é unha cámara Kodak feita en Alemaña. Nunca coñecín o meu avó paterno pois faleceu cando eu nacín, mais o meu pai díxome que o meu avó adoitaba usar esta cámara e por iso el decidiu quedar con ela cando o meu avó faleceu.

Irene Otero, 4º ESO B


Este libro pertenceu ao meu bisavó Vicente. Segundo conta meu pai, o meu bisavó foi un importante médico que traballaba nas concas mineiras do Nalón, en Asturias, recoñecido en todo o territorio por ser un excelente médico e dos poucos que traballaban alí.

Estou segura de que este libro e moitos outros sobre medicina axudáronlle a alargar os seus coñecementos e converterse no prestixioso médico que foi naquela época.

É un libro que se conserva en moi boas condicións malia os seus case 100 anos. É da editorial Labor, S.A., especilizada en libros científicos e técnicos, fundada en 1915 e que desapareceu en 1996.

Ollando este libro descubrín que entre as súas páxinas hai manuscritos e anotacións do meu bisavó sobre os seus pacientes.

Sara Canseco, 4º ESO A

02/02/24

Feliz día da Candeloria!

O 14 de febreiro celébrase o coñecido día de San Valentín, mais na tradición galega, o día da celebración do amor e a vida é hoxe, o 2 de febreiro, coa festa da Candeloria.

Na candeloria realízase a festa das candeas, que aínda se conserva nalgunhas zonas de Galicia, e recordan as persoas máis vellas de Ames. Esta festa celebra que o inverno chegou á metade, que empezan a medrar os días e que a natureza comeza a espertar de novo a vida despois do descanso invernío. 

O espertar da vida na natureza vese en que comezan a abrir os gromos, a florear algunhas plantas ou emparellárense os paxaros preparándose para a época de cría. Reparastes nalgún destes cambios na vosa contorna?




Hai moitos refráns populares relacionados con este día que seguro que coñecedes como o de Se a candeloria chora, medio inverno vai fóra. Que chore ou que deixe de chorar medio inverno está por pasar, ou A partir da candeloria ningunha ave voa soa e, por último, Pola Candeloria, casan os paxariños e vaise a galiñola. Coñeces ti algún outro? Pregunta na casa, a ver que che contan!

Deixámosvos un vídeo da Ukestra do medio cantando a este día entre o solsticio de inverno e o equinoccio de primaver. Esperamos que vos guste!


E tamén vos animamos a ler esta pequena historia sobre a Candeloria traducida do libro Every day nature, escrito por Andy Beer no 2020: 

É outra excusa para encender a candea. Sei que deberíamos apreciar cada momento, mais eu non podo resistir a tentación de facer a conta atrás dos días durante febreiro, e hoxe marca o tradicional punto medio entre o día máis curto e o equinoccio de primavera.

Moito antes de que se adoptase a Candeloria, o 2 de febreiro era visto como un dos días máis significativos do ano. É unha lembranza de que moitos dos nosos rituais anuais seguen o ciclo das estacións.

Eu marco o día plantando algunhas campaíñas de inverno, dividindo algunhas matas en dúas e agardando polo dobre de flores o vindeiro ano, e ocasionalmente mercando unhas pouquiñas novas para engadir á mestura (...).

Andy Beer (2020): Every Day Nature. National Trust. London. P.30.

29/01/24

 O 30 de xaneiro de cada ano celébrase o Día escolar da non violencia e da Paz, establecido por UNICEF para conmemorar nos centros educativos unha cultura de paz.

O 30 de xaneiro foi elixido por UNICEF para celebrar o Día escolar da non violencia e da paz pois coincide coa celebración da morte do Mahatma Gandhi (India, 1869-1948). Gandhi foi un líder pacifista que defendeu e promoveu a non violencia e a resistencia pacífica fronte á inxustiza, e foi asasinado por defender estas ideas.

Deixámosvos unha escolma de cancións que tratan o tema da paz:













Tamén podedes ler e escoitar cinco poemas seleccionados por ACNUR. Preme aquí para coñecelas.

19/12/23

Felices vacacións e lecturas de inverno!

Xa rematou o primeiro cuadrimestre do curso, no que case non parou de chover! Esperamos que teñades aproveitado ben este tempo e que teñades agora unhas felices vacacións.

Deixámosvos na imaxe de abaixo as recomendacións de lectura feitas polas diferentes bibliotecas escolares de Ames para alumnado de ESO, Bacharelato e FP. Escollede as vosas preferidas, pasade a pedilas en préstamo á biblioteca e gozade delas devagar nestes días de lecer invernío.

Se queredes ver  as recomendacións para todos os ciclos desde infantil, premede aquí.

Felices vacacións e felices lecturas!

22/11/23

Día Internacional para a eliminación da violencia contra a muller

Un ano máis, desde a biblioteca queremos divulgar o Día Internacional para a eliminación da violencia contra a muller e  poñer de manifesto o noso compromiso coa igualdade de xénero e o rexeitamento máis absoluto de todas as formas de violencia contra a muller. 

Deixámosvos algúns vídeos que tratan o tema da discriminación da muller e a violencia contra ela.

PremendoTVE publica "Mil mujeres asesinadas", un especial interactivo que homenaxea e relata as vidas de mulleres asasinadas pola violencia de xénero. Este proxecto foi homenaxeado co Prix Europa. Podedes ver un teaser do proxecto neste enlaceneste enlace.

Moito se está a reflexionar sobre a educación e a presión social tradicional nos homes que deriva en comportamentos machistas e como esa educación e actitude social se está a cuestionar. Isto recóllese no documental Clonar a un hombre, dirixido por Iván Roiz, e Serás un hombre, de Isabel de Ocampo, gañadora dun premio Goya ao mellor documental.

A seguir podedes ver o documental Clonar a un hombre completo, e un tráiler do documental Serás un hombre.


Tamén podedes ver o vídeo 48 cosas que los hombres escuchan a lo largo de su vida e 48 cosas que las mujeres escuchan a lo largo de su vida.


Que significa facer algo como unha nena? Por que se utiliza esa expresión como algo despectivo ou ridiculizante? Usas ti esa expresión ou ouvíchela usar a alguén algún vez? 

Hai anos foi iniciado un blog de micromachismos cotiás por Eldiario.es. Na actualidade o concepto de micromachismo é coñecido por todos e todas. Podedes ver uns vídeos sobre micromachismos e consultar exemplos de micromachismos aquí e aqui.


A seguir tedes tres vídeos de diferentes campañas para concienciar sobre a necesidade de erradicar os comportamentos machistas na sociedade: Vilencia dixitalCambia el trato e Los celos no son excusa.



O concello de Güéjar Sierra (Granada) lanzou unha campaña contra o acaso á muller co título Si fuera al revés, también te asustarías. Aquí podedes ver o vídeo:



Que che parece este vídeo sobre sexismo nas producións de Disney?


A continuación deixámosvos varias charlas e curtas sobre as desigualdades de xénero e a violencia contra a muller: ¿Por qué es importante hablar de feminismo?Xogo de nenosCorazón amoratadoUn día normalConvidados de pedra.








A seguir podes ver o vídeo da canción La otra mitad, de Pilu Verver. Propoñémosche o reto de recoñecer o maior número posible das mulleres que saen no vídeo.



E para rematar algunhas cancións: Ni una más, de Aitana; Concordias de papel, de Sés; Mi hombre, de Nacha Guevara; Salir corriendo, de Amaral; Malo, de Bebé; Hogar, de Pedro Guerra; La puerta violeta, de Rozalén.


 









Visita de Alberto Mancebo

O 7 de novembro o alumnado de 1º Bacharelato da materia de Lingua galega e literatura recibiu a visita de Alberto Mancebo, xornalista da CRTVG que acaba de estrearse tamén como escritor coa publicación da súa primeira novela: O que me quedaba por dicirche.


O xornalista e escritor ilustrounos sobre o proceso de creación dun informativo, como se evitan as noticias falsas ou o tratamento que os espectadores debemos darlle á información que recibimos desde os distintos medios. Ademais, dado que traballou durante cinco anos como correspondente no Porto, falounos da súa experiencia laboral en Portugal e deunos a súa visión sobre a integración dos galegos e o galego no mundo lusófono. 

Resultou unha visita moi agradable e proveitosa que para o curso que vén repetiremos con máis tempo, pois foron moitas as cuestións que non puidemos abordar. 

Animádevos a ler o libro que xa está dispoñible na nosa biblioteca cunha bonita dedicatoria do autor.

20/11/23

Antón Abalo Santamarina premiado no VI Certame de imaxes do patrimonio

Os alumnos e alumnas de 4º de ESO da materia de Xeografía e Historia participaron durante o curso pasado no VI Certame de Imaxes do Patrimonio organizado pola asociación Ponte...nas ondas!. Este certame premia fotografías representativas do patrimonio material e inmaterial enviados por alumnos e alumnas de centros educativos de Galicia e PortugalAquí podedes ver todas as fotos premiadas nesta edición, e aquí todas as participantes, entre as que se atopan as enviadas desde o IESP de Ames.

Os premios do certame foron anunciadas o 13 de setembro  e unha das fotografías gañadoras dunha mención de honra pertence ao alumno do noso centro, Antón Abalo Santamaría, que está actualmente a cursar 1º de Bacharelato en Estados Unidos.

A fotografía premiada enviada por Antón titúlase O meu tataravó, e a seguir podedes vela e ler a historia de José Ábalo, que aparece no retrato, narrada polo seu tataraneto Antón Abalo. Moitos parabéns, Antón, polo traballo e o premio e tamén ao todo o resto de alumnos e alumnos do centro que participaron no certame!!

O meu tataravó chamábase José Abalo Paulos e naceu en 1883 na parroquia de Cea, en Vilagarcía, onde creceu indo a escola e alimentando a súa intelixencia, curiosidade e paixón pola literatura.

Traballou como aprendiz dun mestre construtor alemán, adicando a súa vida profesional á construción. Entre outras obras nas que traballou destaca o edificio do Gran Hotel da Illa da Toxa e a singular ermida do Carme existente nesa illa , “A capela das cunchas”. Nesta última traballou colocando as cunchas de vieira que se utilizaban para recubrir e impermeabilizar as fachadas.

Compaxinaba a vida laboral coa súa paixón pola poesía, que escribía no tempo libre.

En Vilagarcía coñeceu á miña tataravoa, serventa interna nunha casa rica, coa que casaría en 1919, trasladándose ambos a Cabo de Cruz (Boiro), de onde ela era orixinaria, e onde establecerían a súa familia con dez fillos.

Todo mudou cando, traballando, sufriu un accidente que o danou na cabeza e o imposibilitou para traballar. Aínda así, para manter a súa familia mercou unha gamela e comezou a pescar como unha afección coa que sacar uns cartos.

Tamén continuou aprendendo e informándose (estivo subscrito ao Faro de Vigo, que lle chegaba semanalmente no vapor). Así, comezou a falar de ideas innovadoras para a súa época e contorno, como a posibilidade de “fabricar un aparato para escoitar e ver a xente que estivera en Madrid”. Morreu con 80 anos en Cabo de Cruz.

O día 17 de novembro levouse a cabo a cerimonia de entrega de premios no Salón Marie Curie do edificio politécnico da Universidade de Ourense. Jairo Barreiro Brea, alumno de 1º de bacharelato, recolleu o premio en nome de Antón Abalo Santamaría e leu a historia da fotografía para o auditorio. Jairo estivo acompañado por 18 compañeiros e compañeiras de 1º de bacharelato que tamén participaron no certame.

14/11/23

XIV edición do Día da ciencia en galego

Durante o mes de novembro de 2023 celébrase a XIV edición do Día da Ciencia en Galego que ten por obxectivo divulgar a ciencia realizada en lingua galega.

Todos os anos o Día da Ciencia en Galego ten un lema, así como un homenaxe a un científico ou científica do ámbito mundial e un científico ou unha científica de ámbito galego.

O lema da edición deste ano é Saúde para todos. Dentro deste campo de investigación o científico internacional é Alexander Fleming, mentres que a homenaxe dentro da comunidade científica galega recae en Domingo García-Sabell.

Alexander Fleming é un científico cuxa investigación salvou e continúa a salvar millóns de vida. Domingo García-Sabell foi médico, escritor, político e académico 



Premede aquí para coñecer as conferencias que serán impartidas por igaciencia como parte do mes da ciencia en galego. 

Tamén podedes ver os vídeos de Cienciaclip e de Xeoclip e escoitar episodios do programa Efervesciencia.



Coma sempre, podedes visitar a exposición sobre bibliografía e filmografía relacionada coa ciencia en galego e reservar aquela lectura, documental ou película que máis che interese.